Kısa cevap: KOSGEB Girişimci Destek Programı'ndaki İş Geliştirme Desteği, 05.10.2026 tarihli yönergeye (Rev.15, md.16/7) göre yalnız NACE C bölümü (imalat) ile 61 (telekomünikasyon), 62 (bilgisayar programlama ve danışmanlık), 63 (bilgi hizmetleri) ve 72 (bilimsel araştırma ve geliştirme) bölümlerinde faaliyet gösteren işletmelere açıktır. Ticaret, yazılım yayımcılığı, mühendislik ya da yönetim danışmanlığı kodları bu listede yer almaz. Kodun ana faaliyet mi yan faaliyet mi olması gerektiği yönergede açık olmadığından başvurudan önce KOSGEB'e teyit ettirilmelidir.
Bu yazı, şirketi 0–3 yaş aralığında olan ve İş Geliştirme Desteği'ne hazırlanırken "faaliyet kodum uygun mu" sorusuna takılan girişimciler için hazırlandı. Destek %80 oranında, 2.250.000 TL üst limitli ve faizsiz geri ödemeli bir destek olduğu için ilgi büyük; buna karşılık başvuruların önemli bir kısmı proje içeriğinden önce NACE kodu kontrolünde sorun yaşıyor.
Aşağıda listedeki beş bölümün neyi kapsadığını, en sık karıştırılan komşu kodları ve kodunuz kapsam dışındaysa nelere bakmanız gerektiğini anlatıyoruz. Programın genel şartlarını (yaş, ortaklık payı, girişimcilik eğitimi) KOSGEB Girişimci Destek Programı 2026 yazımızda ayrıntılı ele aldık.
NACE kodu nedir, KOSGEB neden ona bakar?
NACE, Avrupa Birliği'nin ekonomik faaliyet sınıflandırmasıdır; Türkiye'de vergi dairesi, ticaret sicili ve SGK kayıtlarında işletmenin ne iş yaptığını gösteren faaliyet kodları bu sınıflandırmaya dayanır. Sınıflandırma harfle gösterilen kısımlara (ör. C – İmalat) ve bunların altında iki haneli numaralarla gösterilen bölümlere ayrılır.
KOSGEB, bir destek programını belirli sektörlere yönlendirmek istediğinde uygunluğu bu kodlar üzerinden tanımlar. İş Geliştirme Desteği'nin amacı üretim ve teknoloji tabanlı genç işletmeleri büyütmek olduğu için liste de imalat ile bilgi ve iletişim teknolojileri ağırlıklı tutulmuştur. Aynı NACE listesi KOSGEB Kapasite Geliştirme Destek Programı Yönergesi'nde (md.13/6) de yer alır; yani bu kontrolü bir kez doğru yapmak, ileride başka programlar için de işinize yarar.
İş Geliştirme Desteği'ne uygun NACE bölümleri
Yönergenin 16. maddesinin 7. fıkrası uygun faaliyetleri bölüm düzeyinde sayar. Tablodaki açıklamalar NACE sınıflandırmasının genel tanımlarıdır; işletmenizin kodunun tam karşılığını vergi levhanızdaki ya da sicil kaydınızdaki faaliyet tanımından kontrol edin.
| NACE kısmı / bölümü | Kapsadığı faaliyetler (genel) | Tipik işletme örnekleri |
|---|---|---|
| C – İmalat | Ham madde ya da yarı mamulün yeni bir ürüne dönüştürülmesi; gıda, tekstil, metal, makine, elektronik, mobilya imalatı gibi | Atölye, fabrika, fason üretim yapan işletme |
| 61 – Telekomünikasyon | Kablolu, kablosuz ve uydu üzerinden iletişim hizmetleri | İnternet servis sağlayıcı, telekom altyapı işletmecisi |
| 62 – Bilgisayar programlama, danışmanlık ve ilgili faaliyetler | Müşteriye özel yazılım geliştirme, bilgi teknolojileri danışmanlığı, sistem kurulumu ve yönetimi | Yazılım evi, siparişe yazılım geliştiren ekip, BT danışmanlık firması |
| 63 – Bilgi hizmet faaliyetleri | Veri işleme, barındırma (hosting), web portalları ve diğer bilgi hizmetleri | Veri merkezi hizmeti, içerik ya da veri platformu |
| 72 – Bilimsel araştırma ve geliştirme | Doğa bilimleri, mühendislik, sosyal bilimler alanında araştırma ve deneysel geliştirme | Ar-Ge şirketi, biyoteknoloji ya da malzeme araştırması yapan girişim |
Liste bölüm düzeyinde verildiği için kodunuzun başındaki bölüm numarası belirleyicidir. Bununla birlikte, çağrı duyurusunda ya da başvuru ekranında alt kırılımlara ilişkin ek bir sınırlama olup olmadığını her dönem ayrıca kontrol etmenizi öneririz.
En sık karıştırılan, listede olmayan kodlar
Uygunluk sorunlarının çoğu, işletmenin fiilen yaptığı işle sicildeki kodun farklı bölümlere düşmesinden doğar. Aşağıdaki komşu bölümler listeye çok yakın görünür ama kapsamda değildir.
| Listede olmayan bölüm | Neden karıştırılıyor? | Listedeki yakın bölüm |
|---|---|---|
| 58 – Yayımcılık (yazılım yayımcılığı dahil) | Hazır paket yazılım ya da oyun satan şirketler sıklıkla bu bölümde kayıtlıdır | 62 – Bilgisayar programlama |
| 71 – Mimarlık ve mühendislik, teknik test ve analiz | Mühendislik hizmeti veren girişimler kendini Ar-Ge şirketi olarak tanımlar | 72 – Bilimsel araştırma ve geliştirme |
| 70 – İdare merkezi ve işletme danışmanlığı | Dijital dönüşüm danışmanlığı yapan firmalar "BT danışmanlığı" ile karışır | 62 – BT danışmanlığı |
| 46 / 47 – Toptan ve perakende ticaret (e-ticaret dahil) | Kendi markasıyla ürün satan ama üretimi fason yaptıran işletmeler | C – İmalat (üretim işletmenin kendisindeyse) |
| 73 – Reklamcılık ve pazar araştırması | Dijital pazarlama ajansları yazılım altyapısı kullandığı için 62 ya da 63 sanır | 63 – Bilgi hizmetleri |
Burada belirleyici olan, şirketin ne iş yaptığına dair yorumunuz değil, resmî kayıtlardaki koddur. Kod ile fiilî faaliyet uyuşmuyorsa, önce kaydı gerçeğe uygun hâle getirmek gerekir; bu da vergi ve sicil tarafında ayrıca değerlendirilmesi gereken bir işlemdir.
Ana faaliyet mi, yan faaliyet mi?
En çok sorulan konu, uygun kodun işletmenin ana faaliyet kodu olmasının şart olup olmadığıdır. Yönerge metninde "ana faaliyet" ifadesi geçmiyor. Buna karşılık yönergenin 16. maddesinin 12. fıkrası, başvuru formunda seçilen faaliyet konusu ile projenin uyumlu olmasını istiyor.
Bu iki hüküm birlikte okunduğunda pratik sonuç şudur: yan faaliyet olarak listede bir kodunuz varsa bile, projeniz o faaliyete dayanmıyorsa başvuru sorun yaşayabilir. Tersine, projeniz uygun bir faaliyete dayanıyor ama bu kod sicilde yalnız yan faaliyet olarak görünüyorsa, durumun nasıl değerlendirileceğini başvurudan önce KOSGEB'e (444 1 567 danışma hattı ya da bağlı olduğunuz müdürlük) yazılı ya da kayıtlı bir kanaldan teyit ettirmenizi öneririz.
Kodunuzu nasıl kontrol edersiniz?
- Kayıtlı kodları çıkarın. Vergi levhası, Ticaret Sicili Gazetesi ilanları ve SGK işyeri kaydındaki faaliyet tanımlarını yan yana koyun. Kayıtlar arasında fark varsa bunu not edin.
- Bölüm numarasını bulun. Her kodun başındaki bölüm numarasının C kısmına ya da 61, 62, 63, 72 bölümlerinden birine düşüp düşmediğine bakın.
- Projeyi koda bağlayın. Personel, makine-teçhizat, yazılım ve hizmet alımı kalemlerinden oluşacak projenizin hangi faaliyetle ilişkili olduğunu tek cümleyle yazabiliyor olmalısınız.
- Ana/yan ayrımını teyit edin. Uygun kod yalnız yan faaliyetteyse KOSGEB'in görüşünü alın.
- Çağrıyı takip edin. İş Geliştirme dönemsel çağrıyla açılır; Ekim 2026'da açılan dönem gibi çağrılar KOSGEB'in internet sayfasında ilan edilir.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Kod değişikliğini son güne bırakmak. Kayıt güncellemesi birden fazla kurumda işlem gerektirebilir. Çağrı açıldıktan sonra başlanan değişiklik başvuru dönemine yetişmeyebilir.
- Sadece başvuru için kod eklemek. Fiilen yapılmayan bir faaliyeti sicile eklemek, projenin faaliyetle uyumu değerlendirilirken sorun yaratır; ayrıca vergi tarafında sonuçları olabilir.
- Şubeleri unutmak. Üretimin yapıldığı şube ile merkezin kayıtlı faaliyetleri farklı olabilir; hangi kaydın esas alınacağını önceden netleştirin.
- Diğer şartları ihmal etmek. Uygun NACE kodu tek başına yetmez; işletmenin tescilden itibaren 0–3 yaş aralığında olması, girişimcinin en az %50 ortaklığı ve tek başına temsil yetkisi de aranır.
Sık sorulan sorular
Yazılım şirketi KOSGEB İş Geliştirme Desteği alabilir mi?
Kodu 62 ya da 63 bölümündeyse alabilir. Hazır yazılım satışı nedeniyle 58 (yayımcılık) bölümünde kayıtlıysa liste dışında kalır; bu durumda kaydınızı mali müşavirinizle gözden geçirin.
Ticaret şirketi İş Geliştirme Desteği'ne başvurabilir mi?
Toptan ve perakende ticaret kodları (46, 47) listede yer almıyor. Şirketin ayrıca imalat faaliyeti varsa ve proje bu faaliyete dayanıyorsa durum KOSGEB'e teyit ettirilmelidir.
Mühendislik firması 72 koduyla başvurabilir mi?
72 bölümü bilimsel araştırma ve geliştirmeyi kapsar; mühendislik hizmetleri ise 71 bölümündedir. Kayıtlı kodunuz 71 ise İş Geliştirme listesine girmez.
Ana faaliyet kodumun uygun olması şart mı?
Yönergede "ana faaliyet" ifadesi geçmiyor; ancak başvuruda seçilen faaliyet ile proje uyumlu olmalı. Uygun kodunuz yalnız yan faaliyetteyse başvurudan önce KOSGEB'e teyit ettirin.
Bu NACE listesi başka KOSGEB programlarında da geçerli mi?
Aynı liste Kapasite Geliştirme Destek Programı Yönergesi'nde de yer alıyor. Diğer programların sektör şartları kendi yönergelerinde ayrıca belirlenir.
Uygunluk sorunları çoğu zaman projenin içeriğinden değil, sicildeki bir koddan ya da kayıtlar arasındaki tutarsızlıktan çıkıyor ve bu genellikle başvuru ekranında fark ediliyor. Teşvik ve Destek Uygunluk Taraması, şirketinizin kayıtlı faaliyet kodlarını, kuruluş tarihini ve ortaklık yapısını program şartlarıyla karşılaştırarak hangi desteklerde uygun olduğunuzu ve hangi şartta eksik kaldığınızı ortaya koyar.
Son güncelleme: 17 Ekim 2026. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; şirketinize özel durumlarda mali müşavirinize ya da iş hukuku uzmanına danışın.
