Kısa cevap: Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi (TR ETS), 7552 sayılı İklim Kanunu'na dayanan ve 27.08.2026'da Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren yönetmelikle kuruldu. Yıllık emisyonu 50.000 ton CO2 eşdeğerini aşan tesisler sisteme dahildir; bu eşiğin altındaki tesisler ETS dışında kalır ama izleme, raporlama ve doğrulama yükümlülüğü sürer. Sera gazı emisyon izni 5 yıl geçerlidir. Önceki yılın emisyon raporu her yıl 30 Nisan'a kadar verilir.
Bu yazı, enerji yoğun üretim yapan sanayi tesislerinin yöneticileri, çevre ve enerji sorumluları ile bu tesislere hizmet veren danışmanlar için hazırlandı. 2014'ten beri sera gazı emisyonlarını raporlayan tesisler için temel değişiklik şudur: raporlama artık bir izin ve tahsisat sistemine bağlanıyor, eksik ya da geç raporlamanın yaptırımı da ağırlaşıyor.
Aşağıda TR ETS'nin hukuki dayanağını, kapsam eşiğini ve tesis kategorilerini, izin ve raporlama takvimini, idari para cezalarını ve henüz netleşmemiş konuları anlatıyoruz.
TR ETS hangi mevzuata dayanıyor?
Sistemin kanuni dayanağı, 02.07.2025'te kabul edilen ve 09.07.2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7552 sayılı İklim Kanunu'dur. Uygulama kuralları ise 27.08.2026 tarihli ve 33353 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği ile belirlendi. Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girdi ve 2014 tarihli Sera Gazı Emisyonlarının Takibi Yönetmeliği'nin yerini aldı.
Sistem, AB'deki emisyon ticaret sistemine benzer bir mantıkla çalışır: kapsamdaki tesisler emisyonlarını izler, doğrulatır, raporlar ve her ton emisyon için tahsisat teslim eder. Tahsisatların ne kadarının ücretsiz verileceği ve pilot dönemin süresi gibi konular Karbon Piyasası Kurulu kararlarıyla belirlenecek.
TR ETS kimleri kapsıyor? Eşik ve kategoriler
Yönetmelik, tesisleri yıllık emisyon miktarına göre üç kategoriye ayırır. Kapsam eşiği yıllık 50.000 ton CO2 eşdeğeridir.
| Kategori | Yıllık emisyon (ton CO2e) | ETS'ye dahil mi? | Temel yükümlülük |
|---|---|---|---|
| A | 50.000 ve altı | Hayır | İzleme, raporlama ve doğrulama |
| B | 50.000 – 500.000 | Evet | İzin, izleme-raporlama-doğrulama, tahsisat teslimi |
| C | 500.000'in üzeri | Evet | İzin, izleme-raporlama-doğrulama, tahsisat teslimi |
Hesaplamada biyokütleden kaynaklanan CO2 emisyonları dikkate alınmaz. Okul, üniversite, hastane ve savunma sanayi tesisleri kapsam dışında tutulmuştur. Hangi faaliyetlerin sisteme girdiği yönetmelik ekindeki faaliyet listesine göre belirlenir; bu nedenle önce faaliyetinizin listede olup olmadığına, sonra emisyon miktarınıza bakmanız gerekir.
Örnek olarak üç tesis düşünelim: yıllık 30.000 ton CO2e salan bir tesis A kategorisindedir ve ETS dışındadır, ama raporlama yükümlülüğü devam eder. Yıllık 120.000 ton salan bir tesis B kategorisinde, 650.000 ton salan bir tesis ise C kategorisinde yer alır ve ikisi de tahsisat teslim etmek zorundadır.
İzin, izleme ve raporlama takvimi
| Yükümlülük | Süre ya da tarih |
|---|---|
| Pilot kapsamdaki tesislerin ilk İzleme Metodolojisi Planı | Yönetmeliğin yürürlüğünden itibaren 2 ay içinde (27.10.2026); 6 aya kadar uzatılabilir |
| Önceki yılın emisyon raporu | Her yıl 30 Nisan'a kadar |
| Tahsisat teslimi | Kaynaklarda emisyon yılını izleyen yılın Kasım ayının son iş günü olarak geçiyor; yönetmelik metninden teyit edin |
| Sera gazı emisyon izninin geçerliliği | 5 yıl |
| İzin yenileme başvurusu | Süre bitiminden en az 6 ay önce |
| İzin için geçiş süresi | Kanunun yürürlüğünden (09.07.2025) itibaren 3 yıl; Kurul 2 yıla kadar uzatabilir |
Takvimde en yakın tarih, pilot kapsamdaki tesislerin ilk İzleme Metodolojisi Planı'dır. Bu plan, tesisin emisyonlarını hangi yöntemle, hangi ölçüm ve hesap araçlarıyla izleyeceğini tanımlar ve sonraki tüm raporların temelini oluşturur. Planı süresinde hazırlayamayacak tesislerin uzatma imkânını zamanında kullanması gerekir.
TR ETS idari para cezaları (2026)
İklim Kanunu, yükümlülüklere uymayan tesisler için idari para cezası öngörür. 2026 tutarları şöyledir:
| İhlal | Ceza aralığı | ETS kapsamındaki işletmelerde |
|---|---|---|
| Doğrulanmış emisyon raporunu süresinde vermeme | 627.450 – 6.274.500 TL | 2 katı: 1.254.900 – 12.549.000 TL |
| İzinsiz faaliyet | 1.254.900 – 12.549.000 TL | - |
Tutarlar yeniden değerleme yoluyla her yıl güncellenebilir. Cezanın alt ve üst sınır arasında hangi tutarda uygulanacağı ihlalin niteliğine göre belirlenir. Tahsisat teslim etmeme gibi diğer yükümlülüklere ilişkin yaptırımları kanunun ilgili maddelerinden ayrıca kontrol edin.
Henüz netleşmeyen konular ve dikkat edilecekler
- Pilot dönem ve ücretsiz tahsisat. Taslak dönemde pilot uygulamanın süresi ve tahsisatların tamamının ücretsiz verileceği konuşuluyordu; nihai yönetmelik bu konuyu Karbon Piyasası Kurulu'na bıraktı. Kurul kararı yayımlanmadan maliyet tahmini yapmak yanıltıcı olur.
- A kategorisini "kapsam dışı" sanmak. Eşiğin altındaki tesisler tahsisat teslim etmez ama izleme, raporlama ve doğrulama yükümlülüğü devam eder.
- Emisyonu tek kalemden hesaplamak. Sahada en sık gördüğümüz hata, yalnız yakıt tüketimine bakılması ve proses emisyonlarının gözden kaçırılmasıdır; bu da tesisi yanlış kategoride gösterebilir.
- AB SKDM ile bağlantıyı kurmamak. AB'ye ihracat yapan tesisler için yurt içinde ödenen karbon fiyatı, SKDM hesaplarında önem taşıyabilir. Ayrıntılar için SKDM (CBAM) yazımıza bakabilirsiniz.
- İzin yenileme tarihini takvime almamak. Yenileme başvurusu süre bitiminden en az 6 ay önce yapılmalıdır.
Sık sorulan sorular
Türkiye ETS ne zaman yürürlüğe girdi?
Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği 27.08.2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Kanuni dayanağı 7552 sayılı İklim Kanunu'dur.
TR ETS kapsam eşiği nedir?
Yıllık emisyonu 50.000 ton CO2 eşdeğerini aşan tesisler ETS kapsamındadır. Bu eşiğin altındaki tesisler yalnız izleme, raporlama ve doğrulama yükümlülüğüne tabidir.
Emisyon raporu ne zaman verilir?
Önceki yılın emisyon raporu her yıl 30 Nisan'a kadar verilir. Tahsisat teslimi için kaynaklarda izleyen yılın Kasım ayının son iş günü belirtiliyor; tarihi yönetmelik metninden teyit edin.
Emisyon raporunu vermemenin cezası ne kadar?
2026'da doğrulanmış emisyon raporunu süresinde vermemenin cezası 627.450 – 6.274.500 TL'dir; ETS kapsamındaki işletmelerde bu tutar 2 katı uygulanır.
Sera gazı emisyon izni kaç yıl geçerli?
İzin 5 yıl geçerlidir. Yenileme başvurusu süre bitiminden en az 6 ay önce yapılmalıdır.
Emisyon yükümlülükleri, tesislerin enerji verimliliği ve temiz üretim yatırımlarını planlarken hangi destek programlarını kullanabileceği sorusunu da beraberinde getiriyor; bu iki konu çoğu zaman ayrı ekiplerce ve birbirinden habersiz yürütülüyor. Teşvik ve Destek Uygunluk Taraması, şirketinizin sektörünü, ölçeğini ve yatırım planını mevcut teşvik ve destek programlarıyla karşılaştırarak emisyon azaltıcı yatırımlar için hangi programlara uygun olduğunuzu gösterir.
Son güncelleme: 17 Ekim 2026. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; şirketinize özel durumlarda mali müşavirinize ya da iş hukuku uzmanına danışın.

