Kısa cevap: 2026'da çalışana ödenen aile yardımının (aile zammı) aylık 3.303,00 TL'si, çocuk yardımının (çocuk zammı) ise her çocuk için aylık 660,60 TL'si SGK primine tabi değildir. Bu tutarlar brüt asgari ücretin (33.030,00 TL) sırasıyla %10'u ve %2'sidir. İstisnayı aşan kısım prime esas kazanca eklenir. İstisna yalnız SGK primi içindir; gelir vergisi ve damga vergisi tarafında bu ödemeler ücret olarak değerlendirilir.
Aile ve çocuk yardımı, özellikle toplu iş sözleşmesi olan ya da çalışan bağlılığını yan haklarla güçlendirmek isteyen işyerlerinde sık görülür. Bordroda sorun genellikle iki noktada çıkar: istisna tutarının yıl başında güncellenmemesi ve çocuk sayısına göre hesabın doğru yapılmaması.
Bu yazıda istisnanın nasıl hesaplandığını, çocuk sayısıyla ilgili kaynaklardaki farkı ve bir örneğin prim tutarına etkisini anlatıyoruz.
Aile ve çocuk yardımı SGK istisnası 2026 ne kadar?
5510 sayılı Kanun md.80, aile ve çocuk zammı olarak yapılan ödemelerin belirli bir kısmını prime esas kazanca dahil etmez. İstisna tutarı brüt asgari ücrete bağlıdır; 2026'da asgari ücrete yıl ortasında artış yapılmadığı için tutarlar yıl boyunca aynıdır.
| Ödeme | İstisna oranı | 2026 aylık istisna tutarı |
|---|---|---|
| Aile yardımı (aile zammı) | Brüt asgari ücretin %10'u | 3.303,00 TL |
| Çocuk yardımı (çocuk zammı) | Her çocuk için brüt asgari ücretin %2'si | 660,60 TL |
SGK'nın 08.01.2026 tarihli yazısı bu tutarları teyit eder. Tutarın hesaplandığı brüt asgari ücret ve prime esas kazancın alt-üst sınırları için SGK tavan ve taban ücret 2026 yazımıza bakabilirsiniz.
Bordroda hesap şöyle işler: yardım tutarından istisna düşülür, kalan kısım o ayın brüt ücretine eklenerek prime esas kazanç bulunur ve SGK işçi, işsizlik ve işveren payları bu toplam üzerinden hesaplanır. İstisna tutarının altında kalan ödemelerde prime esas kazanca hiçbir ekleme yapılmaz. Bu yüzden yardımın hangi kalem adıyla ve kime ödendiği bordroda açıkça izlenmelidir.
Çocuk sayısında sınır var mı?
Kaynaklar bu konuda farklı ifadeler içeriyor. Bazı meslek yayınları çocuk yardımı istisnasının en fazla iki çocuk için uygulanabileceğini belirtiyor; SGK'nın 2026 tutarlarını bildiren yazısında ise çocuk sayısına ilişkin bir sınır geçmiyor.
Bu nedenle üç ve daha fazla çocuğu olan çalışanlarda istisnayı bütün çocuklara uygulamadan önce mali müşavirinizle ya da SGK il müdürlüğüyle teyit etmenizi öneriyoruz. Aşağıdaki örnekte iki yorumun sonucunu yan yana gösteriyoruz.
Örnek: aile yardımı ve üç çocuk için yardım
Evli ve üç çocuklu bir çalışana ayda 5.000 TL aile yardımı ve her çocuk için 1.000 TL (toplam 3.000 TL) çocuk yardımı ödeniyor. Toplam yan ödeme 8.000 TL'dir. İşyeri imalat dışı sektörde ve 2 puanlık hazine indiriminden yararlanıyor.
| Kalem | Çocuk sınırı yok | En fazla 2 çocuk |
|---|---|---|
| Aile yardımı | 5.000,00 | 5.000,00 |
| Aile yardımı istisnası | 3.303,00 | 3.303,00 |
| Aile yardımında prime tabi kısım | 1.697,00 | 1.697,00 |
| Çocuk yardımı | 3.000,00 | 3.000,00 |
| Çocuk yardımı istisnası | 1.981,80 (3 × 660,60) | 1.321,20 (2 × 660,60) |
| Çocuk yardımında prime tabi kısım | 1.018,20 | 1.678,80 |
| Prime esas kazanca eklenen | 2.715,20 | 3.375,80 |
Prime eklenen tutarın doğurduğu prim yükü (tutarlar TL, kuruşa yuvarlanmıştır):
| Prim | Oran | Sınır yok | 2 çocuk | İstisna hiç uygulanmasaydı (8.000 TL) |
|---|---|---|---|---|
| SGK işçi payı | %14 | 380,13 | 472,61 | 1.120,00 |
| İşsizlik işçi payı | %1 | 27,15 | 33,76 | 80,00 |
| SGK işveren payı (2 puan indirimli) | %19,75 | 536,25 | 666,72 | 1.580,00 |
| İşsizlik işveren payı | %2 | 54,30 | 67,52 | 160,00 |
Sınırsız yoruma göre istisnanın hiç uygulanmaması, bu çalışan için her ay işçi tarafında 792,72 TL, işveren tarafında 1.149,45 TL fazla prim demektir. Çocuk başına ödeme 660,60 TL'nin altındaysa, örneğin 500 TL ise, ödemenin tamamı istisnadır; aradaki fark başka bir kalemin istisnasına aktarılamaz.
Gelir vergisi ve damga vergisi tarafı
Yukarıdaki istisna yalnız SGK primine ilişkindir. Özel sektörde ödenen aile ve çocuk yardımları, gelir vergisi ve damga vergisi açısından ücretin parçası sayılır ve brüt ücretle birlikte vergilendirilir. Bu nedenle bordroda aynı ödemenin SGK matrahı ile gelir vergisi matrahı farklı olur.
Toplu iş sözleşmesine dayanan yardımlarda ya da yardımın ayni olarak verildiği durumlarda vergisel değerlendirme farklılaşabilir; bu tür durumlarda mali müşavirinizle görüşmenizi öneriyoruz.
Sık yapılan hatalar
- Eski yılın tutarıyla devam etmek. İstisna asgari ücrete bağlı olduğu için her yıl değişir; Ocak bordrosunda güncellenmelidir.
- Bekâr çalışana aile yardımı istisnası uygulamak. Aile zammı istisnası kural olarak evli çalışanlara yapılan aile yardımı içindir; herkese aynı tutarda ödenen ve adı "aile yardımı" olan bir ödeme istisnayı kendiliğinden kazanmaz.
- Çocuk istisnasını toplu uygulamak. İstisna çocuk başına hesaplanır. Bir çocuk için 1.000 TL, diğeri için 300 TL ödeniyorsa, birinci çocukta 339,40 TL prime tabidir; ikinci çocuğun kullanılmayan istisnası birinciye aktarılmaz.
- PEK üst sınırını gözden kaçırmak. Yüksek ücretli çalışanda prime tabi kısım eklendiğinde aylık prime esas kazanç üst sınırı aşılabilir; aşan kısımdan prim kesilmez.
- Gelir vergisinden de istisna saymak. SGK istisnası gelir vergisine taşınırsa vergi eksik kesilir ve sorumluluk işverende kalır.
Sık sorulan sorular
2026 aile yardımı SGK istisnası ne kadar?
Aylık 3.303,00 TL'dir; bu, brüt asgari ücretin %10'udur. Bu tutarı aşan aile yardımı prime esas kazanca eklenir.
Çocuk yardımı SGK istisnası 2026 ne kadar?
Her çocuk için aylık 660,60 TL'dir; bu, brüt asgari ücretin %2'sidir. Çocuk sayısı sınırı konusunda kaynaklar farklı olduğu için üç ve daha fazla çocukta teyit önerilir.
Aile yardımından gelir vergisi kesilir mi?
Evet. SGK istisnası gelir vergisini kapsamaz; özel sektörde aile ve çocuk yardımı ücretle birlikte vergilendirilir.
İstisna tutarı yıl içinde değişir mi?
2026'da hayır. Tutar brüt asgari ücrete bağlıdır ve 2026'da asgari ücrete ara zam yapılmadı.
Yan ödemeleri tek bir "sosyal yardım" satırında toplayan şirketlerde en sık gördüğümüz sorun, istisnaların çalışan ve çocuk bazında ayrıştırılamaması ve yıl başı güncellemesinin atlanmasıdır. Dijital İK'nın bordro modülü aile durumunu ve yan ödemeleri çalışan kaydıyla birlikte tutarak istisna hesabını kişi bazında yapar. Kendi verinizle nasıl çalıştığını ücretsiz demoda görebilirsiniz.
Son güncelleme: 17 Ekim 2026. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; şirketinize özel durumlarda mali müşavirinize ya da iş hukuku uzmanına danışın.
